Nederlandse wetenschappers brengen regulerende DNA elementen van de hersenen in kaart

1 maart 2016

BPRC - 1. Nederlandse wetenschappers brengen regulerende DNA elementen van de hersenen in kaart

De menselijke genetische code kan ons veel leren over de evolutie van de mens. Vergelijking met de genetische codes van diersoorten die dicht bij de mens staan maakt het zelfs mogelijk om de ontstaansgeschiedenis van de mens verder te ontrafelen.

Het is nog niet duidelijk hoe de ontwikkeling van het brein en het denkvermogen van de mens ten opzichte van dat van apensoorten genetisch kan worden verklaard. In de genetische codes die bepalen welke eiwitten geproduceerd worden zijn relatief weinig verschillen gevonden tussen mens en (mens)apen. Daarom vermoedt men dat het onderscheid te maken heeft met regulerende DNA elementen die het tijdstip van aanmaak en de hoeveelheid van geproduceerde eiwitten bepalen. 

Een groep Nederlandse wetenschappers heeft de regulerende elementen in het DNA van verschillende delen van de hersenen van mens, chimpansee en resusaap vergeleken. Ze vonden niet alleen veel overeenkomsten tussen de locatie van de regulerende stukken DNA van mens en chimpansee, maar ook tussen mens en de resusaap, die evolutionair verder van ons afstaat. De onderzoekers vermoeden dan ook dat de meeste van deze elementen al aanwezig waren in een gemeenschappelijke voorouder. Toch zijn er ook verschillen tussen resusaap en mens gevonden; met name de manier waarop een deel van de regulerende elementen functioneerde was verschillend.

Dit werk, waaraan BPRC onderzoekers hebben bijgedragen, is gepubliceerd in het vooraanstaande wetenschappelijke tijdschrift Nature Neuroscience (http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26807951). Nu de regulerende elementen in kaart zijn gebracht biedt dit nieuwe kansen voor vervolgonderzoek dat gerichter kan bestuderen welke elementen belangrijk zijn voor de evolutie en het functioneren van de hersenen.