Pluripotente stamcellen: nieuwe mogelijkheden voor therapieën tegen multiple sclerosis (MS) getest in een MS-apenmodel

20 juli 2016

BPRC - 1. Pluripotente stamcellen: nieuwe mogelijkheden voor therapieën tegen multiple sclerosis (MS) getest in een MS-apenmodel

De ziekte MS is een aandoening van het centraal zenuwstelsel. Huidige therapieën richten zich op het vertragen van de ziekte; genezing is helaas nog niet mogelijk. De ontwikkeling van nieuwe technologieën biedt nieuwe kansen. In nauwe samenwerking met BPRC wetenschappers hebben onderzoeksgroepen uit binnen- en buitenland voor de eerste keer in apen de mogelijkheden onderzocht van zo’n innovatieve technologie: het gebruik van geïnduceerde pluripotente stamcellen om schade aan zenuwbanen te herstellen.

Bij MS vallen cellen van het immuunsysteem de isolatielaag (myeline) van de zenuwbanen aan. Hierdoor wordt de impulsgeleiding verstoord en ontstaan er diverse neurologische problemen. Oligodendrocyt precursor cellen (OPCs) kunnen nieuwe myeline schedes maken. Door dit herstel kunnen klachten, helaas vaak tijdelijk, minder worden of verdwijnen. Bij chronische MS kunnen de lichaamseigen OPCs echter de myeline schade niet voldoende meer herstellen en verergeren de ziekteverschijnselen.

Aanvulling met nieuwe OPCs zou een beter herstel kunnen opleveren van de myeline. Om een bron van OPCs te genereren hebben wetenschappers gebruik gemaakt van een nieuwe technologie gebaseerd op herprogrammering van menselijke huidcellen tot pluripotente stamcellen waaruit OPCs werden gemaakt. Voor het eerst is vervolgens bestudeerd wat er gebeurt na implantatie van deze in het lab geproduceerde menselijke OPCs in een apenmodel voor MS. De cellen bleken levensvatbaar te zijn, naar de beschadigde zenuwbanen te migreren om daar de myelineschade te herstellen.

Deze resultaten zijn een belangrijke eerste stap voorwaarts in de richting van een nieuwe aanpak voor MS die de schade aan zenuwbanen echt kan herstellen. Er moet echter nog veel vervolgonderzoek plaatsvinden voordat deze therapie in mensen gebruikt kan worden. Dit werk is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Stem Cells Translational Medicine.