Wat maakt het zo moeilijk om griepgolven te bestrijden?

9 februari 2018

BPRC - 1. Wat maakt het zo moeilijk om griepgolven te bestrijden?

Een grote griepgolf overspoelt momenteel ons land. Elk jaar is het weer raak. Dat er elke winter een griepepidemie uitbreekt, lijkt zo zeker als het aanbreken van de seizoenen. Een jaar zonder griep lijkt een utopie. Wat maakt het zo moeilijk om griepgolven te bestrijden? 

Griep is een van de onderzoeksgebieden van BPRC. Wereldwijd sterven ieder jaar veel mensen aan de griep (veroorzaakt door het influenzavirus). Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een verzwakt afweersysteem. De bekende griepprik biedt niet altijd en overal soelaas. Betere vaccins en medicijnen zijn dan ook hard nodig om de mens te beschermen tegen een breder spectrum van virusvarianten.

Griepvirus moeilijk te voorspellen
Het bestrijden van griepvirussen is zo moeilijk, omdat griepvirussen almaar veranderen. Zelfs binnen een griepseizoen zijn ze moeilijk te voorspellen. Bovendien kunnen nieuwe subtypes ontstaan, waartegen nog geen goede afweer bestaat. En deze nieuwe subtypes kunnen leiden tot een epidemie, of zelfs (wereldwijd) een pandemie, waarbij veel mensen ziek worden en een hoge sterfte optreedt.

Victoria of Yamagata?
Doe dan maar eens goede voorspellingen. Toch moet men de samenstelling van de griepprik nu baseren op virustypen die negen (!) maanden eerder gevonden worden. Dat heeft alles te maken met de productietijd van het vaccin, dat negen maanden duurt. Ook dit jaar pakte de werkelijkheid anders uit dan de glazen bol ons voorspiegelde. Op dit moment heerst de B-griep en daar zijn twee types van: Victoria en Yamagata. De nu heersende B-griep is een Yamagata-type, terwijl de in Nederland gebruikte griepprik een Victoria-type bevatte. Niets meer aan te doen.

Wat wij doen om griep te bestrijden
Een belangrijk deel van ons onderzoek is gericht op de werkingsmechanisme(n) van vaccins tegen het influenzavirus. BPRC werkt aan een griepprik die vele varianten tegelijk aanpakt, zodat we minder afhankelijk zijn van de voorspellingen, die dus niet altijd kloppen. Daarnaast vindt de productie van het BPRC-vaccin niet (zoals gebruikelijk is) plaats op bevruchte kippeneieren, maar met biotechnologische methoden (baculovirus, insectencellen). Die aanpak verkort de productietijd van negen naar drie maanden. Met als resultaat dat we op termijn bestand zijn tegen meerdere typen griep.

* Per vaccindosis is een bevrucht kippenei nodig. Dat zijn er dus nogal wat. Dit is ook een ‘flessenhals’ in de productie.